Türkiye’de en çok konuşulan kadastro konularından biri 2/B arazileridir. Halk arasında “orman vasfını yitirmiş araziler” olarak bilinen bu taşınmazlar, yıllardır köylerde ve şehir merkezlerine yakın bölgelerde vatandaşların kullanımında bulunuyor. Özellikle Samsun’da Bafra, Vezirköprü, Atakum ve İlkadım ilçelerinde 2/B taşınmazları hem tarım hem de konut alanı olarak sıkça karşımıza çıkıyor.
1982 Anayasası’nın 169. maddesi ve 6831 sayılı Orman Kanunu’nun 2. maddesi (B bendi) bu taşınmazların hukuki temelini oluşturuyor. Kanuna göre 31 Aralık 1981’den önce orman özelliğini tamamen kaybeden ve tarımsal ya da yerleşim amaçlı kullanılan alanlar, orman sınırları dışına çıkarılabiliyor. Bu alanlar da halk arasında kısaca “2/B arazisi” diye adlandırılıyor.
2/B arazileri aslında fiilen orman özelliğini kaybetmiş ve uzun yıllardır vatandaşların kullandığı alanlardır. Örneğin; bir bölgede yıllardır tarım yapılan bir arazi ya da köy evlerinin bulunduğu bir alan, fiilen orman niteliğini kaybetmişse, bu yer 2/B kapsamına alınabilir.
Devlet bu alanları önce Hazine adına tescil eder. Ardından kanunda belirtilen şartları taşıyan kişilere satış hakkı tanır. Amaç, hem vatandaşın yıllardır fiilen kullandığı yeri yasal hale getirmek hem de orman bütünlüğünü koruyarak devlete gelir sağlamaktır.
Bu kişiler Milli Emlak birimlerine başvuru yaparak satış hakkı elde edebilir. Hak sahibi sayılabilmek için başvurunun süresinde yapılması şarttır.
Vatandaşların en çok merak ettiği nokta, '2/B arazisini almak için ne yapmam gerekiyor?' sorusudur. Süreç şu şekilde işler:
Samsun, hem orman varlığı hem de tarım faaliyetleri nedeniyle 2/B uygulamalarının yoğun görüldüğü şehirlerden biridir. Uygulamada karşılaşılan sorunlar şunlardır:
Bu tür durumlarda dava açılması gerekebilir. Hak kaybı yaşamamak için vatandaşların süreci yakından takip etmesi önemlidir.
2/B taşınmazlarının satış bedeli rayiç bedel üzerinden belirlenir. Uygulamada:
Özellikle Samsun’da köylerde yaşayan vatandaşların büyük çoğunluğu taksitli ödeme yolunu tercih etmektedir.
Samsun, hem orman varlığı hem de tarımsal üretimiyle 2/B arazilerinin en çok tartışıldığı şehirlerden biridir
Bu tür durumlarda dava açılması gerekebilir. Hak kaybı yaşamamak için vatandaşların süreci yakından takip etmesi önemlidir.
Bu davalarda görevli mahkeme genellikle Asliye Hukuk Mahkemeleri’dir.
Özellikle Samsun’da üzerinde ev bulunan 2/B arazilerinde bu yanlış inanış çok sık karşımıza çıkmaktadır.
Hayır. Sadece fiilen kullanan ve başvuru süresinde müracaat eden kişiler hak sahibi olabilir.
Hak kaybolur, arazi Hazine mülkiyetinde kalır
Evet. Taksitlendirme mümkündür. Peşin ödemede indirim uygulanır.
Mirasçılar birlikte başvuru yapabilir.
Evet, tapu tescil edildikten sonra mal sahibi taşınmazı üçüncü kişilere devredebilir.
Evet. Hak, mirasçılara intikal eder. Ancak onların da süresinde gerekli işlemleri yapması gerekir.
Hak sahibi olmayanlar, taşınmaz için Hazine ile özel kira sözleşmesi yapabilir veya taşınmazın satışa çıkmasını bekleyebilir.
Av.Sare ORAKÇI
Samsun Barosu
Baro Sicil No: 3538
TBB Sicil No: 12345
Vergi No: 28628421250
Adres: İstasyon Mah, Saadet Cad, Saadet Apt, No:113/3 Kat: Zemin İlkadım/Samsun